Cömertliğin Çeşitleri;
Cud, kerem, seha ve semahat kelimeleri, umumiyetle cömertlik manasına gelirler ise de, bazıları, bunların arasında mana farkı bulmuşlar; üstün değerli, yararlı şeyleri gönülden kopararak hiç çekinmeden harcamaya kerem ismi vermişlerdir.
Bazılarına göre de, cömertliğin üç derecesi vardır;
Seha
Malından bir kısmını verip, bir kısmını bırakan kişi sehavet sahibidir.
Seha: Fıtrî bir sıfattır. Sehanın zıddı şuhhtur.
Şuhh: Buhlün (cimriliğin) hırsla birlikte âdet haline gelmiş bulunmasıdır.
Buhl: Tutup biriktirmek, layık olmayan şeyi tutmaktır.
Ahlak-ı Alaî müellifine göre;
“Sehavet; layık ve vacip olan miktarda malı, mahal ve münasip olan yerlere harcamak, ulaştırmak, güç gelmeyip kolay gelmektir.”
Cud
Malından, çok kısmını dağıtan ve kendisi için birazını bırakan kişi, cud sahibidir.
Îsar
Malından, geçinecek kadarını alıkoyup, üst tarafını dağıtan kişi de, îsar sahibidir.
Meleke halinde bulunmayan, kolayca harcamaya cömertlik denmez. Kendisini zorlaya zorlaya cömertliği adet edinmiş olan kimse de, cömert ahlaklı sayılmaz.
Fakat imkân ve fırsat bulamadığı için cömertlik yapamayan ve imkân bulunca yapacak olan kişi ise, ahlakça cömert sayılır.
Kaynak: www.sorusorcevapbul.com - Cömertliğin mertebeleri var mıdır?